Do 2030 roku podstawowym noÅ›nikiem energii w Polsce pozostanie wÄ™giel, a poszczególne rodzaje energetyki bÄ™dÄ… rozwijać siÄ™ w miarÄ™ równomiernie; o tempie i kierunkach ich rozwoju zdecyduje głównie wysokość opÅ‚at za emisjÄ™ dwutlenku wÄ™gla - oceniajÄ… naukowcy, którzy opracowali foresight (prognozÄ™) energetyczny dla Polski na najbliższe 25 lat.

W scenariuszy referencyjnym zaÅ‚ożono opÅ‚atÄ™ za emisjÄ™ tony CO2 rzÄ™du 5 euro, w alternatywnym 20 euro. Wyższa cena - w ocenie ekspertów - bÄ™dzie stymulować szybszy rozwój technologii zgazowania (wÄ™gla, pozostaÅ‚oÅ›ci ropy, biomasy) i technologii energetyki jÄ…drowej. NastÄ™pnym krokiem mogÄ… być Å›ciÅ›lejsze powiÄ…zania miÄ™dzy poszczególnymi rodzajami energetyki oraz rozwój nowych gaÅ‚Ä™zi, przede wszystkim energetyki wodorowej.
W ramach foresightu naukowcy dokonali przeglądu kilkudziesięciu technologii energetycznych, koncentrując się w pięciu obszarach: energetyki opartej na węglu, na ropie i gazie, na odnawialnych źródłach energii, jądrowej, a także gospodarki wodorowej. Dla każdej z tych dziedzin stworzono prognozy, analizy i scenariusze rozwoju. Dopiero na tej podstawie sformułowano generalne wnioski i scenariusze rozwojowe.
Punktem wyjścia do prognozowania była ocena obecnego stanu polskiej energetyki, zdominowanej przez węgiel kamienny i brunatny. Inne wyznaczniki to brak wystarczających własnych zasobów gazu naturalnego i ropy naftowej oraz coraz bardziej restrykcyjna polityka ekologiczna, wymuszająca doskonalenie technologiczne procesów wytwarzania energii.
Autorzy opracowania wskazują, że scenariusz alternatywny jest połączeniem zdecydowanie bardziej optymistycznych wariantów scenariuszy cząstkowych. Aby go zrealizować, potrzeba zarówno większej woli politycznej władz, jak i większych nakładów, wzrostu świadomości społecznej oraz większego udziału prac badawczo-rozwojowych i wdrożeniowych w gospodarce.

Wiele miejsca naukowcy poświęcili problemowi redukcji emisji dwutlenku węgla, który powoduje efekt cieplarniany i wpływa na zmianę klimatu. Restrykcje zmierzające do ograniczania emisji to ważny czynnik kształtujący przyszłą efektywność ekonomiczną energetyki, ale to także szansa na rozwój technologiczny. Eksperci oceniają, że wzrostowi emisji CO2 może skutecznie zapobiec gospodarka wodorowa, głównie dzięki rozwojowi metod pozyskiwania wodoru energooszczędnymi technologiami z wody.
Naukowcy przekonują, że dzięki zaangażowaniu w projekt dużej liczby ekspertów reprezentujących różne poglądy i opcje, opracowane scenariusze można uznać za obiektywne i realistyczne, jednak objęty badaniami okres 25 lat jest zbyt krótki, aby można było przewidzieć regulacyjne zmiany w gospodarce energetycznej ? stąd przewaga w opracowaniu technologii znanych i znajdujących się obecnie w różnej fazie wdrażania. Co kilka lat foresight powinien być analizowany i uzupełniany o bieżące dane.
Stosowany m.in. w Japonii i USA foresight to budowanie średnio- lub długoterminowej wizji przyszłości. Jego metodologię stosuje się najczęściej jako źródło diagnoz istotnych problemów społecznych i gospodarczych w różnych horyzontach czasowych oraz jako instrument prognozowania i podejmowania decyzji zarówno przez rząd (programy polityczne), jak i biznes oraz instytucje publiczne (np. plany strategiczne przedsiębiorstw).
W jÄ™zyku angielskim pojÄ™cie foresight oznacza przewidywanie i nie ma jednorazowego polskiego odpowiednika. Można je rozumieć jako spojrzenie i siÄ™ganie w przyszÅ‚ość, ale nie chodzi tu tylko o prognozÄ™ - także o możliwość wpÅ‚ywania na bieg wydarzeÅ„. Najczęściej stosowany jest foresight technologiczny oraz regionalny (tworzÄ…cy wizjÄ™ rozwoju regionów). Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego pracuje obecnie nad foresightem dla Polski do 2020 roku.

Źródło: PAP