Rezygnacja z budowy elektrowni atomowej w Å»arnowcu spowodowaÅ‚a że polscy specjaliÅ›ci w tej dziedzinie  wyjechali na Zachód. Od 20 lat nie ksztaÅ‚ciliÅ›my nowych. DziÅ›, gdy wiadomo, że powrót technologii atomowej w wytwarzaniu energii jest nieunikniony najwiÄ™kszym problemem jest wÅ‚aÅ›nie brak kadr .

Najpóźniej w  2021 roku ma ruszyć pierwsza polska elektrownia atomowa. Przekonanie spoÅ‚eczeÅ„stwa do fachowców w dziedzinie energii atomowej to najwiÄ™kszy problem. „GÅ‚ównym warunkiem powrotu do energetyki jÄ…drowej w Polsce jest wÅ‚aÅ›ciwe przygotowanie kadr” – podkreÅ›la prof. Jerzy NiewodniczaÅ„ski, prezes PaÅ„stwowej Agencji Atomistyki.
„Zadanie numer jeden to rekonstrukcja programów edukacyjnych na wszystkich szczeblach. Obecnie zdarza siÄ™, że absolwenci politechnik wychodzÄ… z uczelni bez żadnej wiedzy na temat reaktorów i rozszczepiania” – krytykuje profesor. „O ile reaktor można kupić i jego budowÄ™ zlecić komuÅ› „z zewnÄ…trz”, to eksploatacjÄ™ polskiej elektrowni muszÄ… prowadzić nasi inżynierowie. DziÅ› wykwalifikowanej kadry w Polsce nie ma, jednak mÅ‚odzież garnie siÄ™ na zajÄ™cia z tej tematyki” – zaznacza prof. Jacek Marecki, przewodniczÄ…cy Komitetu Problemów Energetyki przy Prezydium PAN. Jak przypomina, w drugiej poÅ‚owie lat 80. w zwiÄ…zku z planowanÄ… inwestycjÄ… w Å»arnowcu intensywnie przygotowywano polskÄ… kadrÄ™ naukowÄ… do pracy w przemyÅ›le energetycznym. Ludzie ci rozproszyli siÄ™ po Å›wiecie.
Profesor jest jednak zdania, że tÄ™ lukÄ™ da siÄ™ wypeÅ‚nić. „W ciÄ…gu piÄ™ciu lat na specjalnie utworzonych kierunkach, można wyksztaÅ‚cić ludzi na poziomie magisterskim. Staże i praktyki zagraniczne sprawiÄ…, że zdobÄ™dÄ… oni potrzebne doÅ›wiadczenie. W ciÄ…gu 10 lat kadry już bÄ™dÄ…” – przekonuje Marecki.
W jednej tylko elektrowni potrzeba 800 najwyższej klasy specjalistów. DziÅ› w Polsce nie tylko nie ma fachowców przygotowanych do pracy w energetyce jÄ…drowej, ale nie ma nawet nauczycieli akademickich. Nie ma też programów nauczania, ponieważ te z lat 80. sÄ… już w dużej mierze nieaktualne” – zwraca uwagÄ™ amerykaÅ„ski specjalista, dr Robert Long.
Ekspert jest jednak optymistÄ…. Jego recepta na poprawÄ™ sytuacji to miÄ™dzynarodowa wymiana doÅ›wiadczeÅ„. PodkreÅ›la znaczenie internetowych programów edukacyjnych, oferowanych przez uniwersytety z Tennessee, Oregonu, Pensylwanii i PóÅ‚nocnej Karoliny.
Zdaniem Longa, nie ma mowy o tym, aby do sektora elektrowni jÄ…drowych mogli zostać „oddelegowani” pracownicy z innych gaÅ‚Ä™zi przemysÅ‚u, nawet po odpowiednim przeszkoleniu w zakresie bezpieczeÅ„stwa radiologicznego. W ludziach należy bowiem zbudować szacunek dla technologii jÄ…drowej, uksztaÅ‚tować specyficznÄ… kulturÄ™ organizacyjnÄ…. PodstawÄ… takiej kultury musi być poczucie odpowiedzialnoÅ›ci za bezpieczeÅ„stwo i Å›wiadomość, że wÅ‚asne obowiÄ…zki należy wykonywać nie tylko dobrze, ale perfekcyjnie.
Od pracowników elektrowni atomowej wymaga siÄ™ umiejÄ™tnoÅ›ci przewidywania wszelkich niespodziewanych sytuacji i odpowiedniego do nich przygotowania. MuszÄ… wiedzieć, że jeÅ›li cokolwiek jest nie w porzÄ…dku, niezależnie od tego, z czyjej winy, należy natychmiast informować o tym przeÅ‚ożonych, a nawet rekomendować wÅ‚asne rozwiÄ…zania napotkanych problemów. „Stworzenie wÅ‚aÅ›ciwie przygotowanych kadr zajmuje kilka lat” – dowodzi Long.
Long podkreśla, że kształcenie kadr powinno iść w parze z edukacją społeczną. Jeżeli ludzie poznają i zrozumieją korzyści, jakie płyną z energetyki jądrowej, łatwiej im będzie zaakceptować politykę władz.
Bez akceptacji spoÅ‚ecznej, na którÄ… zwraca uwagÄ™ dr Long, nie ma mowy o rozwijaniu energetyki jÄ…drowej w demokratycznym paÅ„stwie.
Jest o tym przekonany Dr StanisÅ‚aw Latek, dyrektor Departamentu Szkolenia i Informacji SpoÅ‚ecznej PaÅ„stwowej Agencji Atomistyki. Agencja od wielu lat monitoruje polskÄ… opiniÄ™ publicznÄ… w odniesieniu do elektrowni atomowych. Jak dowodzÄ… badania, w Polsce przez dÅ‚ugi czas liczba zwolenników „atomu” byÅ‚a zbliżona do liczby przeciwników, choć ci ostatni przeważali. PrzeÅ‚om przyniósÅ‚ rok 2004, kiedy stosunek zwolenników do przeciwników wyniósÅ‚ 42:38.
PodobnÄ… ewolucjÄ™ poglÄ…dów obserwujÄ… badacze z innych krajów. W niektórych paÅ„stwach, na przykÅ‚ad w Niemczech, zanotowano w ostatnich latach spadek poparcia dla idei energetyki jÄ…drowej. Nie jest on zwiÄ…zany wyÅ‚Ä…cznie z wyższym poziomem lÄ™ku spoÅ‚eczeÅ„stwa. Jak dowiedziono, wiąże siÄ™ w dużej mierze ze wzrostem kosztów budowy elektrowni w wyniku zaostrzenia norm bezpieczeÅ„stwa.

PoglÄ…dy na temat warunków dla rozwoju energetyki jÄ…drowej w Polsce wymienili goÅ›cie i gospodarze miÄ™dzynarodowej konferencji „Elektrownie JÄ…drowe dla Polski”, która odbyÅ‚a siÄ™ w Warszawie w dniach 1-2 czerwca.

ŹródÅ‚o: PAP