EnergiÄ™ wód można podzielić na energiÄ™ wód Å›ródlÄ…dowych oraz energiÄ™ mórz. Powstawanie energii wód Å›ródlÄ…dowych jest zwiÄ…zane z cyklem krążenia wody w przyrodzie. ŹródÅ‚em tej energii w istocie jest energia sÅ‚oneczna. EnergetykÄ™ wodnÄ… można podzielić na dwa rodzaje: elektrownie wodne wykorzystujÄ…ce potencjaÅ‚ energetyczny wody oraz elektrownie wodne szczytowo-pompowe przechowujÄ…ce energiÄ™ wytworzonÄ… w innych elektrowniach (w Polsce elektrowniach cieplnych – wÄ™glowych) w okresach maÅ‚ego zapotrzebowania (w nocy) by oddać jÄ… w okresach zapotrzebowania szczytowego. PotencjaÅ‚ energetyczny naszych wód ocenia siÄ™ na 12 TWh rocznie. Wykorzystywany jest obecnie w ok. 15%. UwzglÄ™dniajÄ…c prawie caÅ‚kowity brak ujemnego wpÅ‚ywu na Å›rodowisko, ten margines energetyki jest dla gospodarki bardzo ważny.

Elektrownie szczytowo-pompowe uczestniczÄ… w wyrównywaniu szczytowych (maksymalnych) oraz minimalnych obciążeÅ„ systemu elektroenergetycznego i w ciÄ…gu doby sÄ… uruchamiane 1-2 razy w cyklu pracy pompowej i turbinowej- ten rodzaj pracy nazywa siÄ™ pracÄ… programowÄ…. W pracy programowej, elektrownia produkuje „drogÄ…” szczytowÄ… energiÄ™ elektrycznÄ… w momentach jej niedoboru w sieci. Energia ta produkowana jest za pomocÄ… wody doprowadzanej z górnego zbiornika. W momentach tzw. doliny nocnej lub dziennej kiedy odbiorcy pobierajÄ… maÅ‚o energii a jest ona nadal produkowana przez tradycyjne elektrownie pompy bÄ™dÄ…ce jednoczeÅ›nie generatorami pobierajÄ… „taniÄ…” energiÄ™ elektrycznÄ… z systemu elektroenergetycznego przy czym energii elektrycznej do napÄ™du pomp dostarczajÄ… elektrownie parowe, jÄ…drowe i wodne przepÅ‚ywowe. W czasie szczytu obciążenia elektrycznego woda jest doprowadzana do turbiny wodnej, sprzężonej  bezpoÅ›rednio z synchronicznÄ… maszynÄ… elektrycznÄ…, i nastÄ™puje przetwarzanie nagromadzonej w górnym zbiorniku energii wody na energiÄ™ elektrycznÄ…. Elektrownia szczytowo-pompowa ze wzglÄ™du na swoje dobre wÅ‚aÅ›ciwoÅ›ci rozruchowe może brać udziaÅ‚ w pokrywaniu szybkich zmian obciążenia w systemie elektroenergetycznym- ten rodzaj pracy nazywa siÄ™ pracÄ… regulacyjnÄ…. Zbiornikami górnymi elektrowni pompowej mogÄ… być zbiorniki naturalne, np. jeziora lub zbiorniki sztuczne. Jako zbiorniki dolne sÄ… stosowane jeziora, spiÄ™trzone wody w dolinach rzek, stare sztolnie kopalniane lub specjalnie wybudowane zbiorniki sztuczne. Przynajmniej jeden ze zbiorników musi być uzupeÅ‚niany wodÄ… naturalnego dopÅ‚ywu w celu pokrycia strat wynikajÄ…cych z parowania i przecieków wody. W elektrowni szczytowo-pompowej, jak w żadnej innej elektrowni wodnej, bardzo ważnym parametrem jest spad. Im wiÄ™kszy jest spad, tym dla okreÅ›lonej iloÅ›ci energii wymagana jest mniejsza pojemność zbiorników, co wpÅ‚ywa na zmniejszenia nakÅ‚adów inwestycyjnych. PojemnoÅ›ci zbiorników wystarczajÄ… zwykle na 2-6 godzinna pracÄ™ turbinowÄ…. Elektrownie pompowe w zasadzie powinny mieć spady ponad 100m, jednak sÄ… budowane również obiekty z mniejszymi spadami.
Największa w Polsce elektrownia wodna położona nad Jeziorem Żarnowieckim w woj. pomorskim na pobrzeżu kaszubskim około 15 kilometrów w linii prostej od morza Bałtyckiego i około 46 km od Trójmiasta. Została ona uruchomiona w 1983 roku. W początkowych planach miała współpracować z elektrownią jądrową.

Elektrownia Wodna Żarnowiec jest wyposażona w cztery odwracalne, hydrozespoły (turbiny typu Francis, generatory synchroniczne) o nominalnej mocy 179 MW w systemie pracy generatorowej i 210 MW w systemie pracy pompowej. Poszczególne zespoły pracują w układzie blokowym (poza nielicznymi wyjątkami w zakresie układów pomocniczych) stanowiąc cztery niezależne ciągi technologiczne i wyprowadzenia mocy z niezależnym sterowaniem poszczególnych zespołów. Jak już wspomniałem najważniejszymi funkcjami elektrowni szczytowo-pompowych w tym także elektrowni w Żarnowcu są:
- łagodzenie krzywej dobowego obciążenia systemu elektroenergetycznego [uzupełnianie braków w szczytach oraz wykorzystywanie nadmiaru energii w dolinach],
- pokrywanie nagłych ubytków i występujących przyrostów mocy w systemie elektroenergetycznym,
- optymalizowanie pracy krajowego systemu elektroenergetycznego przez prowadzenie szybkiej i stałej regulacji dostarczanej do systemu mocy czynnej,
- regulowanie rozpływów mocy biernej w systemie (regulacja napięcia szczególnie w węźle północnym w którym nie ma innych zawodowych wytwórców energii i linie biegną z południa ), a przede wszystkim utrzymywanie wysokiego współczynnika dyspozycyjności ogólnej elektrowni.
Elektrowni Wodnej Żarnowiec - wobec regulacyjno-interwencyjnego charakteru jej pracy - postawione zostały specjalne wymagania, w tym przede wszystkim:
- dostosowanie poszczególnych urządzeń i obiektów do pracy we wszystkich żądanych reżimach (pompowy, turbinowy, kompensatorowy i rezerwowy wirującej),
- maksymalne zapewnienie automatyzacji wszystkich procesów technologicznych,
- uzyskanie możliwie najniższych czasów operacyjnych rozruchu elektrowni do wszystkich systemów pracy i przy przejściach systemowych z zapewnieniem zdalnego sterowania bezpośrednio z Krajowej Dyspozycji Mocy,
- kompleksowe podniesienie wartości elektroenergetycznej regionu poprzez współprace elektrowni szczytowo-pompowej z projektowaną elektrownią atomową
- zapewnienie wysokiej niezawodności pracy urządzeń głównych i pomocniczych elektrowni w warunkach dużej ilości uruchomień i zmiany stanów pracy.